ഏഴാം ഭാഗം: കേരളത്തിൽ തുടങ്ങുമ്പോൾ · അധ്യായം I-1
കേരളത്തിൽ നിയമങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുന്ന വിധം
കേരളത്തിൽ ഒരു ഭക്ഷണ ബിസിനസിനുള്ള നിയമങ്ങൾ മൂന്നിടത്തു നിന്നാണ് വരുന്നത്: ന്യൂഡൽഹിയിലെ കേന്ദ്ര സർക്കാർ, സംസ്ഥാന സർക്കാർ, പിന്നെ നിങ്ങളുടെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനം (ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, മുനിസിപ്പാലിറ്റി അല്ലെങ്കിൽ കോർപ്പറേഷൻ). ആര് എന്ത് ചെയ്യുന്നു, ഓരോ ഓഫീസിനെയും ഏത് ക്രമത്തിലാണ് നിങ്ങൾ കാണാൻ സാധ്യത, നിങ്ങളുടെ വിലാസത്തിന് ബാധകമായ നിയമങ്ങൾ എങ്ങനെ കണ്ടെത്തി ഉറപ്പാക്കാം എന്നിവ ഈ അധ്യായം കാണിക്കുന്നു.
പരിശോധിച്ചത് 2026 ഒക്ടോബർ 8-ന്. ഈ അധ്യായത്തിലെ നിയമപരമായ വിവരങ്ങളിൽ തെറ്റുകളോ പഴകിയ വിവരങ്ങളോ ഉണ്ടാകാം; ഈ പുസ്തകം നിയമോപദേശമല്ല. നിയമങ്ങളും നിരക്കുകളും ഫീസുകളും മാറും, ചിലപ്പോൾ വർഷത്തിൽ പല തവണ. ചിലത് ഓരോ തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിലും വ്യത്യസ്തവുമാകാം. ഈ അധ്യായം കേന്ദ്ര നിയമങ്ങളും കേരളത്തിലെ നിയമങ്ങളും പറയുന്നു. എന്തെങ്കിലും ചെയ്യുന്നതിനു മുമ്പ്, ഈ അധ്യായത്തിന്‍റെ അവസാനം കൊടുത്തിട്ടുള്ള ഔദ്യോഗിക പേജുകളിലും ബന്ധപ്പെട്ട ഓഫീസുകളിലും നിങ്ങളുടെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിലും ഇപ്പോഴത്തെ സ്ഥിതി പരിശോധിക്കുക; നിങ്ങളുടെ സ്വന്തം കാര്യത്തിൽ ചാർട്ടേഡ് അക്കൗണ്ടന്‍റ്, വക്കീൽ, ലൈസൻസിങ് കൺസൾട്ടന്‍റ് തുടങ്ങിയ യോഗ്യതയുള്ള ഒരു വിദഗ്ധന്‍റെ ഉപദേശം തേടുക.
നിരാകരണം (Disclaimer). നിയമം അനുവദിക്കുന്ന പരമാവധി പരിധി വരെ, ഈ പുസ്തകത്തിലെ ഏതെങ്കിലും തെറ്റോ വിട്ടുപോകലോ പഴകിയ വിവരമോ മൂലമോ, ഈ പുസ്തകത്തിലെ ഏതെങ്കിലും വിവരം ആശ്രയിച്ച് ചെയ്തതോ ചെയ്യാതിരുന്നതോ ആയ ഏതെങ്കിലും കാര്യം മൂലമോ ഉണ്ടാകുന്ന ഏതുതരം നഷ്ടത്തിനും കേടുപാടിനും പിഴയ്ക്കും ചെലവിനും മറ്റ് ഏതൊരു പ്രത്യാഘാതത്തിനും VICTORIA INSTITUTIONS യാതൊരു ഉത്തരവാദിത്തവും ബാധ്യതയും ഏറ്റെടുക്കുന്നതല്ല. ഏതു കാര്യവും ചെയ്യുന്നതിനു മുമ്പ്, ഇപ്പോഴത്തെ നിയമപരമായ സ്ഥിതി ബന്ധപ്പെട്ട ഔദ്യോഗിക സ്ഥാപനത്തിൽ നിന്നോ യോഗ്യതയുള്ള ഒരു വിദഗ്ധനിൽ നിന്നോ ഉറപ്പാക്കേണ്ടത് ഓരോ വായനക്കാരന്‍റെയും ഉത്തരവാദിത്തമാണ്. ഞങ്ങളുടെ നിബന്ധനകളും വ്യവസ്ഥകളും (Terms and Conditions), വകുപ്പ് 9 കൂടി കാണുക.
ഈ ഭാഗത്തിലെ ഔദ്യോഗിക സ്രോതസ്സുകളെക്കുറിച്ച്. ഈ പതിപ്പ് തയ്യാറാക്കിയ സമയത്ത് പല സർക്കാർ വെബ്സൈറ്റുകളും, പ്രത്യേകിച്ച് കേരള സംസ്ഥാന വകുപ്പുകളുടെയും തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും സൈറ്റുകൾ, നേരിട്ട് തുറക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. ചിലത് സ്കാൻ ചെയ്ത ചിത്രങ്ങളായി മാത്രമേ നിയമങ്ങളും ഫീസ് പട്ടികകളും കാണിക്കുന്നുള്ളൂ. അതിനാൽ ചില സർക്കാർ വിവരങ്ങൾ ഔദ്യോഗിക സ്രോതസ്സിൽ നിന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. അങ്ങനെയുള്ളിടത്ത് അധ്യായങ്ങൾ അത് തുറന്നുപറയുന്നു: ഒരു വാർത്താ റിപ്പോർട്ടിനെയോ സ്വകാര്യ വെബ്സൈറ്റിനെയോ ആശ്രയിക്കുന്ന കാര്യം “റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടത്” എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു; വിശ്വസനീയമായ ഒന്നും കണ്ടെത്താനാകാത്തിടത്ത്, ഏത് ഓഫീസിൽ ചോദിക്കണമെന്ന് അധ്യായം പറയുന്നു. അത്തരം ഓരോ കാര്യവും, എന്തെങ്കിലും ചെയ്യുന്നതിനു മുമ്പ്, ബന്ധപ്പെട്ട ഓഫീസിൽ നിന്ന് — കഴിയുമെങ്കിൽ രേഖാമൂലം — ഉറപ്പാക്കേണ്ട ഒന്നായി കാണുക.
സർക്കാർ ഓഫീസുകളുമായി ഇടപെടൽ: ഉറപ്പുള്ളതും സുരക്ഷിതവുമായ വഴി. ഒരു അപേക്ഷ നീക്കുന്നതിനോ പരിശോധന നടത്തുന്നതിനോ ലൈസൻസ് നൽകുന്നതിനോ മുമ്പ് ചില ഉദ്യോഗസ്ഥർ അനൗദ്യോഗിക പണം (“കൈക്കൂലി”, “സ്പീഡ് മണി”) പ്രതീക്ഷിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ബിസിനസ് തുടങ്ങുന്ന പലരും പറയാറുണ്ട്. ബിസിനസ് തുടങ്ങാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന ഏതൊരാളും ഇത് മുൻകൂട്ടി അറിഞ്ഞിരിക്കണം; ഇതിനോട് എങ്ങനെ പ്രതികരിക്കുമെന്ന് മുൻകൂട്ടി തീരുമാനിക്കുകയും വേണം.
നിയമം വ്യക്തമാണ്, അത് വാങ്ങുന്നയാൾക്കെന്ന പോലെ കൊടുക്കുന്നയാൾക്കും ബാധകമാണ്. 2018-ൽ ഭേദഗതി ചെയ്ത അഴിമതി നിരോധന നിയമം, 1988 (Prevention of Corruption Act, 1988) പ്രകാരം ഒരു പൊതുസേവകന് കൈക്കൂലി കൊടുക്കുന്നതോ കൊടുക്കാമെന്ന് പറയുന്നതോ കുറ്റമാണ്; ഏഴ് വർഷം വരെ തടവോ പിഴയോ രണ്ടും കൂടിയോ ലഭിക്കാം (വകുപ്പ് 8). ഒരു സ്ഥാപനത്തിനുവേണ്ടി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരാൾ — ഒരു ഏജന്‍റ് ഉൾപ്പെടെ — ബിസിനസിനുവേണ്ടി കൈക്കൂലി കൊടുത്താൽ, ആ സ്ഥാപനത്തിനോ കമ്പനിക്കോ തന്നെ പിഴ ചുമത്താം (വകുപ്പ് 9). നിർബന്ധിക്കപ്പെട്ട് പണം കൊടുക്കേണ്ടിവന്ന ഒരാൾക്ക് സംരക്ഷണം കിട്ടുന്നത്, ഏഴ് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ പോലീസിനെയോ അന്വേഷണ ഏജൻസിയെയോ അറിയിച്ചാൽ മാത്രമാണ്.
സംവിധാനത്തോട് പോരടിക്കുകയോ അതിൽ പങ്കുചേരുകയോ അല്ല, ഔദ്യോഗിക നടപടിക്രമം ശ്രദ്ധയോടെയും ക്ഷമയോടെയും പാലിക്കുകയാണ് ഏറ്റവും നല്ല വഴി:
- പോർട്ടൽ ഉള്ളിടത്തെല്ലാം ഓൺലൈനായി അപേക്ഷിക്കുക (ഉദാഹരണത്തിന് ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയ്ക്ക് FoSCoS, ജിഎസ്ടി പോർട്ടൽ, തദ്ദേശ സ്ഥാപന സേവനങ്ങൾക്ക് K-SMART, തൊഴിൽ വകുപ്പിന്‍റെ ഇ-സേവനങ്ങൾ). ഓൺലൈൻ അപേക്ഷയ്ക്ക് ഒരു രേഖയുണ്ടാകും: തീയതി, ഫീസ് രസീത്, നിങ്ങൾക്ക് നോക്കാവുന്ന സ്ഥിതി (status).
- ഔദ്യോഗിക ഫീസ് മാത്രം, ഔദ്യോഗിക വഴിയിലൂടെ മാത്രം അടയ്ക്കുക; എല്ലാ രസീതുകളും അക്നോളജ്മെന്‍റ് നമ്പറുകളും സൂക്ഷിക്കുക.
- അപേക്ഷകൾ പൂർണമായി നൽകുക. പല കാലതാമസങ്ങളും രേഖകൾ കുറവായതുകൊണ്ടാണ്; ഓരോ അധ്യായത്തിലെയും ചെക്ക്‌ലിസ്റ്റുകളും വർക്ക്ഷീറ്റുകളും ഉപയോഗിക്കുക.
- മര്യാദയോടെയും ക്ഷമയോടെയും പെരുമാറുക; അപേക്ഷാ നമ്പർ സൂചിപ്പിച്ച് രേഖാമൂലം തുടർന്ന് അന്വേഷിക്കുക. നിയമം അനുവദിക്കുന്ന സമയം കഴിഞ്ഞും കാര്യം നീങ്ങുന്നില്ലെങ്കിൽ, ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍റെ മേലുദ്യോഗസ്ഥന് എഴുതുക.
ബഹുമാനത്തിന്‍റെ വാക്കുകൾ. നമ്മുടെ ഭാഷയിൽ ഉച്ചനീചത്വത്തിന്‍റെ ശക്തമായ ഒരു ബോധമുണ്ട്: “താങ്കൾ”, “നിങ്ങൾ”, “നീ” എന്നിങ്ങനെ പല വാക്കുകൾ, ചിലത് കേൾക്കുന്നയാളെ ബഹുമാനിക്കുന്നതും ചിലത് താഴ്ത്തുന്നതും. പല സർക്കാർ ഓഫീസുകളിലും ഉദ്യോഗസ്ഥരെ ബഹുമാനത്തിന്‍റെ വാക്കുകളും സ്ഥാനപ്പേരുകളും (“സാർ”, “മാഡം”) ഉപയോഗിച്ച് വിളിക്കണമെന്ന് പൊതുവെ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു; എന്നാൽ പൊതുജനങ്ങളോട് പലപ്പോഴും, തുല്യരായവർക്കിടയിൽ മര്യാദകേടായി തോന്നുന്ന, അടുപ്പത്തിന്‍റെയോ താഴ്ന്നതോ ആയ വാക്കുകളിൽ സംസാരിച്ചേക്കാം. ഒരു സാധാരണ സന്ദർശനം വഴക്കായി മാറാതിരിക്കാൻ ഇത് മുൻകൂട്ടി അറിഞ്ഞിരിക്കുന്നത് നല്ലതാണ്. മര്യാദയോടെ സംസാരിക്കുകയും അപേക്ഷകളും തുടർ അന്വേഷണങ്ങളും (മലയാളത്തിലോ ഇംഗ്ലീഷിലോ) രേഖാമൂലം നൽകുകയും ചെയ്താൽ, കാര്യം രേഖയിലും വസ്തുതകളിലും നിൽക്കും.
ഏജന്‍റുമാരും കൺസൾട്ടന്‍റുമാരും (liaison agents). പല സർക്കാർ ഓഫീസുകളുടെയും അകത്തും പരിസരത്തും, നിങ്ങൾക്കുവേണ്ടി രേഖകൾ തയ്യാറാക്കാനും തുടർനടപടികൾ നോക്കാനും പുറമേയുള്ള ഏജന്‍റുമാർ വാഗ്ദാനം ചെയ്യും. അപേക്ഷകൾ തയ്യാറാക്കാനും സമർപ്പിക്കാനും തുടർന്ന് അന്വേഷിക്കാനും ഒരു പ്രൊഫഷണലിന് പണം കൊടുക്കുന്നത് നിയമപരമാണ്; പ്രത്യേകിച്ച് നടപടിക്രമം പുതിയതാണെങ്കിൽ ഇത് ഒരുപാട് സമയം ലാഭിക്കും. ചാർട്ടേഡ് അക്കൗണ്ടന്‍റുമാർ, കമ്പനി സെക്രട്ടറിമാർ, ജിഎസ്ടി പ്രാക്ടീഷണർമാർ, വക്കീലന്മാർ, ലൈസൻസിങ് കൺസൾട്ടന്‍റുമാർ എന്നിവർ ഈ ജോലി പരസ്യമായി ചെയ്യുന്നു. ഇങ്ങനെയുള്ള ഒരാളെ തിരഞ്ഞെടുക്കുക:
- സർക്കാരിന്‍റെ ഔദ്യോഗിക ഫീസും അവരുടെ സ്വന്തം പ്രൊഫഷണൽ ഫീസും വേറെ വേറെ കാണിക്കുന്ന ഒരു എഴുതിയ ക്വട്ടേഷൻ തരുന്നയാൾ; രണ്ടിനും രസീത് തരുന്നയാൾ;
- അപേക്ഷ നിങ്ങളുടെ പേരിൽ സമർപ്പിച്ച്, അപേക്ഷാ നമ്പറുകൾ (കഴിയുമെങ്കിൽ ലോഗിനും) തന്ന്, നിങ്ങൾക്ക് തന്നെ സ്ഥിതി നോക്കാൻ സൗകര്യം തരുന്നയാൾ;
- “ഓഫീസിനുവേണ്ടി” അല്ലെങ്കിൽ “വേഗം നടക്കാൻ” എന്ന് പറഞ്ഞ് ഒരിക്കലും അധിക പണം ചോദിക്കാത്തയാൾ. ആരെങ്കിലും ഇത് ചോദിച്ചാൽ, ഇല്ല എന്ന് പറയുക: അത് കൈക്കൂലി കൊടുക്കാനുള്ള ആവശ്യമാണ്; സമ്മതിച്ചാൽ നിങ്ങളും നിങ്ങളുടെ ബിസിനസും ഒരു കുറ്റകൃത്യത്തിന്‍റെ ഭാഗമാകും.
കൈക്കൂലി ചോദിച്ചാൽ. നിങ്ങൾക്ക് പരാതിപ്പെടാം. കേരളത്തിൽ വിജിലൻസ് ആൻഡ് ആന്‍റി-കറപ്ഷൻ ബ്യൂറോ (VACB) ടോൾ ഫ്രീ നമ്പറായ 1064-ലും, വാട്സ്ആപ്പ് നമ്പറായ 9447789100-ലും, vig.vacb@kerala.gov.in എന്ന ഇമെയിലിലും, vigilance.kerala.gov.in എന്ന വെബ്സൈറ്റിലെ പരാതി പേജിലും പരാതികൾ സ്വീകരിക്കുന്നു.
ആദ്യം സംവിധാനം മനസ്സിലാക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ട് സഹായിക്കും
ഏഴാം ഭാഗത്തിലേക്ക് സ്വാഗതം. ഈ പുസ്തകത്തിലെ പ്രധാന അധ്യായങ്ങൾ (അധ്യായം 1 മുതൽ 20 വരെ) ഒരു ചെറിയ റെസ്റ്റോറന്‍റോ കഫേയോ ക്ലൗഡ് കിച്ചനോ (ഡെലിവറിക്കു മാത്രം പാചകം ചെയ്യുന്ന അടുക്കള) തുടങ്ങുന്നതിന്‍റെയും നടത്തുന്നതിന്‍റെയും പ്രായോഗിക ജോലി വിശദീകരിക്കുന്നു; അവ നിയമങ്ങളുടെയോ ഓഫീസുകളുടെയോ ഫീസുകളുടെയോ പേര് പറയുന്നില്ല. ഏഴാം ഭാഗം അത് ചെയ്യുന്നു: കേരളത്തിലെ നിയമങ്ങൾ, ഓരോന്നും കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന ഓഫീസ്, ഉറപ്പാക്കാൻ കഴിഞ്ഞിടത്ത് അതിന്‍റെ ചെലവ്, നിങ്ങളുടെ വിലാസത്തിലെ സ്ഥിതി എങ്ങനെ പരിശോധിക്കാം എന്നിവ.
“റെസ്റ്റോറന്‍റ് ലൈസൻസ്” തരുന്ന ഒരൊറ്റ ഓഫീസ് ഉണ്ടെന്നാണ് പലരും കരുതുന്നത്. അങ്ങനെയല്ല. ഒരു ചെറിയ റെസ്റ്റോറന്‍റിന് വേറെ വേറെ പല രജിസ്ട്രേഷനുകളും ലൈസൻസുകളും വേണം. ചിലത് കേന്ദ്ര സർക്കാരിൽ നിന്നാണ്, എല്ലാ സംസ്ഥാനങ്ങളിലും ഒരുപോലെ: ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ രജിസ്ട്രേഷൻ, ചരക്ക് സേവന നികുതി (GST) എന്നിവ പോലെ. ചിലത് സംസ്ഥാനത്തു നിന്നാണ്: കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും നിയമപ്രകാരമുള്ള രജിസ്ട്രേഷൻ, മിനിമം വേതനം, മദ്യ ലൈസൻസ് എന്നിവ പോലെ. ചിലത് നിങ്ങളുടെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിൽ നിന്നാണ്: ട്രേഡ് ലൈസൻസ്, കെട്ടിട നിർമാണ പെർമിറ്റ് എന്നിവ പോലെ.
ഇത് മനസ്സിലാക്കാത്ത പുതിയ ഉടമകൾക്ക് പലപ്പോഴും സമയവും പണവും നഷ്ടപ്പെടും. കെട്ടിടം റെസ്റ്റോറന്‍റായി ഉപയോഗിക്കാമോ എന്ന് പരിശോധിക്കുന്നതിനു മുമ്പ് വാടകക്കരാർ ഒപ്പിടും, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരു സംസ്ഥാനത്ത് ശരിയായതും കേരളത്തിൽ ശരിയല്ലാത്തതുമായ ഉപദേശം പിന്തുടരും. എല്ലാ നിയമങ്ങളും പഠിക്കേണ്ടതില്ല. മൂന്ന് തട്ടുകളെക്കുറിച്ച് വ്യക്തമായ ഒരു ചിത്രം, ഏത് തട്ട് ഏത് വിഷയം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു എന്ന ഏകദേശ ധാരണ, സ്വന്തം ഓഫീസുകൾ കണ്ടെത്താൻ ലളിതമായ ഒരു രീതി — ഇത്രയും മതി. ഇവ കൊണ്ട് ശരിയായ ആളുകളോട് ശരിയായ ചോദ്യങ്ങൾ ശരിയായ ക്രമത്തിൽ ചോദിക്കാം. അതാണ് ഉറപ്പുള്ളതും സുരക്ഷിതവുമായ വഴി.
ഏഴാം ഭാഗത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന പണവാക്കുകൾ
ഏഴാം ഭാഗത്തിലെ എല്ലാ തുകകളും ഇന്ത്യൻ രൂപയിലാണ് (₹); അവ ഔദ്യോഗിക സ്രോതസ്സുകളിൽ നിന്നെടുത്ത യഥാർഥ കണക്കുകളാണ്, പ്രധാന അധ്യായങ്ങളിലെ കഥയിലെ കണക്കുകളല്ല. രണ്ട് വാക്കുകൾ കൂടെക്കൂടെ വരും:
- ലക്ഷം എന്നാൽ നൂറായിരം: ₹1 ലക്ഷം = ₹1,00,000.
- കോടി എന്നാൽ നൂറ് ലക്ഷം: ₹1 കോടി = ₹1,00,00,000.
- സാമ്പത്തിക വർഷം (financial year) ഏപ്രിൽ 1 മുതൽ മാർച്ച് 31 വരെയാണ്. മിക്ക നികുതി, ലൈസൻസ് നിയമങ്ങളും വിറ്റുവരവും തീയതികളും സാമ്പത്തിക വർഷം അനുസരിച്ചാണ് കണക്കാക്കുന്നത്.
ഇവയും ഏഴാം ഭാഗത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് പദങ്ങളും അധ്യായം I-11 ലിസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നു.
മൂന്ന് തട്ടുകൾ
ഇന്ത്യ സംസ്ഥാനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. ഓരോ സംസ്ഥാനത്തിനും സ്വന്തം സർക്കാരും പല വിഷയങ്ങളിലും സ്വന്തം നിയമങ്ങളും സ്വന്തം വകുപ്പുകളുമുണ്ട്. സംസ്ഥാനത്തിനു താഴെ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾ ആണ്, സാധാരണയായി തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങൾ (local bodies) എന്ന് പറയുന്നു: ഗ്രാമങ്ങളും പട്ടണങ്ങളും നഗരങ്ങളും ഭരിക്കുന്ന, തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട സമിതികൾ.
- ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ തദ്ദേശ സ്ഥാപനം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് ആണ്. അതിനു മുകളിൽ ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്തും ജില്ലാ പഞ്ചായത്തും.
- പട്ടണങ്ങളിൽ തദ്ദേശ സ്ഥാപനം മുനിസിപ്പാലിറ്റി; വലിയ നഗരങ്ങളിൽ കോർപ്പറേഷൻ (municipal corporation).
“ഈ കെട്ടിടം റെസ്റ്റോറന്‍റായി ഉപയോഗിക്കാമോ?”, “എനിക്ക് ഇവിടെ കച്ചവടം ചെയ്യാമോ?” എന്നീ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം കിട്ടുന്നത് അവിടെയാണ്; അതുകൊണ്ട് പലപ്പോഴും നിങ്ങൾ ആദ്യം ഇടപെടുന്ന ഓഫീസ് നിങ്ങളുടെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനമായിരിക്കും.
കേന്ദ്ര സർക്കാർ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്
ഒരു ചെറിയ റെസ്റ്റോറന്‍റിനുള്ള പ്രധാന കേന്ദ്ര നിയമങ്ങൾ ഇവയാണ്. ഇവ എല്ലാ സംസ്ഥാനങ്ങളിലും ബാധകമാണ്.
- ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ. ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ഗുണനിലവാര നിയമം, 2006 (Food Safety and Standards Act, 2006) ഒരു കേന്ദ്ര നിയമമാണ്. അത് നടപ്പാക്കുന്നത് ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ഗുണനിലവാര അതോറിറ്റി (FSSAI) ആണ്. ഓരോ ഭക്ഷണ ബിസിനസിനും FSSAI രജിസ്ട്രേഷൻ (ചെറിയ ബിസിനസുകൾക്ക്) അല്ലെങ്കിൽ FSSAI ലൈസൻസ് (വലിയവയ്ക്ക്) വേണം; FSSAI-യുടെ ഓൺലൈൻ സംവിധാനമായ FoSCoS വഴിയാണ് അപേക്ഷിക്കേണ്ടത്. 2026 ഏപ്രിൽ 1 മുതൽ, വർഷം ₹1.5 കോടി (₹1,50,00,000) വരെ വിറ്റുവരവുള്ള റെസ്റ്റോറന്‍റിന് രജിസ്ട്രേഷൻ മാത്രം മതി (അധ്യായം I-3).
- ജിഎസ്ടി. കേന്ദ്ര സർക്കാരും സംസ്ഥാനങ്ങളും പങ്കിടുന്ന ഒരു ദേശീയ നികുതി. നിരക്കുകൾ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നത് ജിഎസ്ടി കൗൺസിൽ (GST Council); കേന്ദ്ര ഭാഗം നടത്തുന്നത് സെൻട്രൽ ബോർഡ് ഓഫ് ഇൻഡയറക്ട് ടാക്സസ് ആൻഡ് കസ്റ്റംസ് (CBIC). റെസ്റ്റോറന്‍റ് സേവനത്തിന് സാധാരണയായി ഇൻപുട്ട് ടാക്സ് ക്രെഡിറ്റ് (input tax credit — സ്വന്തം വാങ്ങലുകൾക്ക് കൊടുത്ത ജിഎസ്ടി കുറയ്ക്കാനുള്ള അവകാശം) ഇല്ലാതെ 5% നികുതിയാണ് (അധ്യായം I-5).
- ആദായ നികുതി. സെൻട്രൽ ബോർഡ് ഓഫ് ഡയറക്ട് ടാക്സസ് (CBDT)-ന് കീഴിലുള്ള ആദായ നികുതി വകുപ്പാണ് ആദായ നികുതി പിരിക്കുന്നത്. പുതിയ നിയമമായ ആദായ നികുതി നിയമം, 2025 (Income-tax Act, 2025), 2026 ഏപ്രിൽ 1-ന് പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു; അത് ആദായ നികുതി നിയമം, 1961-ന് പകരമായി. നിങ്ങളുടെ പാൻ (PAN — ഒരു വ്യക്തിയുടെയോ ബിസിനസിന്‍റെയോ ആദായ നികുതി നമ്പർ), പണം കൊടുക്കുമ്പോൾ നികുതി പിടിക്കേണ്ടതുണ്ടെങ്കിൽ ടാൻ (TAN — Tax Deduction and Collection Account Number) എന്നിവ ഇവിടെ നിന്നാണ് (അധ്യായം I-2, I-5).
- കമ്പനി നിയമം. കമ്പനികളും ലിമിറ്റഡ് ലയബിലിറ്റി പാർട്ണർഷിപ്പുകളും (LLP) രൂപീകരിക്കുന്നത് കമ്പനി കാര്യ മന്ത്രാലയം (MCA) വഴി ഓൺലൈനായാണ് (അധ്യായം I-2).
- തൊഴിൽ നിയമം. വേതനം, വ്യവസായ ബന്ധങ്ങൾ, സാമൂഹിക സുരക്ഷ, തൊഴിൽ സുരക്ഷ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള നാല് ദേശീയ ലേബർ കോഡുകൾ (Labour Codes) 2025 നവംബർ 21-ന് പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു; അവ 29 പഴയ കേന്ദ്ര നിയമങ്ങൾക്ക് പകരമായി. സാമൂഹിക സുരക്ഷ നടപ്പാക്കുന്നത് 20-ഓ അതിലധികമോ ജീവനക്കാരുള്ള സ്ഥാപനങ്ങൾക്കുള്ള എംപ്ലോയീസ് പ്രൊവിഡന്‍റ് ഫണ്ട് ഓർഗനൈസേഷൻ (EPFO), പദ്ധതി ബാധകമാക്കിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ 10-ഓ അതിലധികമോ പേരുള്ള കടകളെയും ഹോട്ടലുകളെയും റെസ്റ്റോറന്‍റുകളെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന എംപ്ലോയീസ് സ്റ്റേറ്റ് ഇൻഷുറൻസ് കോർപ്പറേഷൻ (ESIC) എന്നിവ വഴിയാണ് (അധ്യായം I-6).
- ചെറുകിട ബിസിനസ് രജിസ്ട്രേഷൻ. സൂക്ഷ്മ, ചെറുകിട, ഇടത്തരം സംരംഭ മന്ത്രാലയം (MSME) നടത്തുന്ന ഉദ്യം രജിസ്ട്രേഷൻ (Udyam Registration), ചെറിയ ബിസിനസുകൾക്കുള്ള സൗജന്യ ഓൺലൈൻ രജിസ്ട്രേഷനാണ് (അധ്യായം I-2).
- പണമിടപാടും വായ്പയും. ബാങ്കുകളെയും ഡിജിറ്റൽ പേയ്മെന്‍റുകളെയും നിയന്ത്രിക്കുന്നത് റിസർവ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യ (RBI) ആണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, 2026 ഏപ്രിൽ 1 മുതൽ സൂക്ഷ്മ, ചെറുകിട സംരംഭങ്ങൾക്ക് ₹20 ലക്ഷം (₹20,00,000) വരെയുള്ള വായ്പകൾക്ക് ഷെഡ്യൂൾഡ് വാണിജ്യ ബാങ്കുകൾ ഈട് (collateral security — വായ്പയ്ക്ക് പണയം വയ്ക്കുന്ന വസ്തുവോ ആസ്തിയോ) വാങ്ങാൻ പാടില്ല (അധ്യായം I-9, I-10).
- ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണം. ബില്ലിൽ സർവീസ് ചാർജ് സ്വയമേവ ചേർക്കുന്നതിൽ നിന്ന് റെസ്റ്റോറന്‍റുകളെ തടയുന്ന മാർഗനിർദേശങ്ങൾ കേന്ദ്ര ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണ അതോറിറ്റി (CCPA) പുറപ്പെടുവിച്ചിട്ടുണ്ട് (അധ്യായം I-5).
- മാലിന്യം. 2026 ഏപ്രിൽ 1 മുതൽ പ്രാബല്യത്തിലുള്ള ഖരമാലിന്യ പരിപാലന ചട്ടങ്ങൾ, 2026 (Solid Waste Management Rules, 2026) പ്രകാരം മാലിന്യം നാല് തരമായി (ജൈവം, അജൈവം, സാനിറ്ററി, പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ വേണ്ടത്) വേർതിരിക്കണം; തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് യൂസർ ഫീ ഈടാക്കാം. ദിവസം 100 കിലോയോ അതിലധികമോ മാലിന്യം ഉണ്ടാക്കുന്നവരെപ്പോലുള്ള വലിയ (“ബൾക്ക്”) മാലിന്യ ഉൽപ്പാദകർ ജൈവ (ഭക്ഷണ) മാലിന്യം കഴിയുന്നത്ര സ്ഥലത്തുതന്നെ സംസ്കരിക്കണം. മലയോര പ്രദേശങ്ങളിലും ദ്വീപുകളിലും ഹോട്ടലുകളും റെസ്റ്റോറന്‍റുകളും സംസ്ഥാന മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡിന്‍റെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിച്ച് ജൈവ മാലിന്യം സ്ഥലത്തുതന്നെ സംസ്കരിക്കണം (അധ്യായം I-4).
സംസ്ഥാനം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്
റെസ്റ്റോറന്‍റിനെ ബാധിക്കുന്ന പല നിയമങ്ങളും സംസ്ഥാനം സ്വന്തം നിയമവും വകുപ്പും ഫോമുകളും ഫീസുകളും വച്ചാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്: കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും നിയമം (സ്ഥാപനത്തിന്‍റെ രജിസ്ട്രേഷൻ, ജോലിസമയം, അവധികൾ, ലീവ്); മിനിമം വേതനം; ലേബർ കോഡുകൾക്കു കീഴിലുള്ള വിശദമായ ചട്ടങ്ങൾ (കടകൾക്കും റെസ്റ്റോറന്‍റുകൾക്കും സാധാരണയായി സംസ്ഥാനമാണ് “ബന്ധപ്പെട്ട സർക്കാർ”); തൊഴിൽ നികുതി (Professional Tax — ജോലികൾക്കും കച്ചവടങ്ങൾക്കുമുള്ള ചെറിയൊരു നികുതി); സംസ്ഥാനത്തിന്‍റെ സ്വന്തം അബ്കാരി നിയമവും നയവും അനുസരിച്ചുള്ള മദ്യം; സംസ്ഥാന മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡ് നിശ്ചയിക്കുന്ന മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ വിഭാഗങ്ങൾ (ഉദാഹരണത്തിന് കേരളത്തിലെ ചട്ടങ്ങൾ ബോർഡിന്‍റെ “റെഡ്” വിഭാഗത്തെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു); അഗ്നിസുരക്ഷ, കെട്ടിട നിർമാണ ചട്ടങ്ങൾ, സ്റ്റാമ്പ് ഡ്യൂട്ടി, വാടക നിയമം; പാർട്ണർഷിപ്പ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ രജിസ്ട്രേഷൻ. വേതന കോഡ് (Code on Wages) പ്രകാരം ഒരു സംസ്ഥാനത്തിനും ദേശീയ അടിസ്ഥാന വേതനത്തിനു (floor wage) താഴെ മിനിമം വേതനം നിശ്ചയിക്കാനാവില്ല; എന്നാൽ ഈ അധ്യായം പരിശോധിച്ചപ്പോൾ അടിസ്ഥാന വേതനത്തിന്‍റെ തുക കണ്ടെത്താനായില്ല. ലേബർ കോഡുകൾക്കു കീഴിൽ കേരളം 2021 ഡിസംബറിൽ കരട് ചട്ടങ്ങൾ മാത്രമാണ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത് (ലേബർ കമ്മീഷണറേറ്റിന്‍റെ വെബ്സൈറ്റിൽ അവ ഇപ്പോഴും “കരട്” ആയാണ് കാണിക്കുന്നത്); കോഡുകൾ കേരളത്തിൽ നടപ്പാക്കില്ലെന്നും കരട് ചട്ടങ്ങൾ മരവിപ്പിച്ചിരിക്കുകയാണെന്നും 2025 നവംബറിൽ അന്നത്തെ സംസ്ഥാന തൊഴിൽ മന്ത്രി പറഞ്ഞതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. 2026 മേയിൽ പുതിയ സംസ്ഥാന സർക്കാർ അധികാരമേറ്റു; ലേബർ കോഡുകളെക്കുറിച്ചുള്ള അതിന്‍റെ നിലപാട് ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചതായി കണ്ടില്ല. ഈ അധ്യായം പരിശോധിച്ചപ്പോൾ കേരളത്തിന്‍റെ അന്തിമ ചട്ടങ്ങൾ കണ്ടെത്താനായില്ല; ലേബർ കോഡുകൾ കേരളത്തിലെ ഒരു റെസ്റ്റോറന്‍റിനെ എങ്ങനെ ബാധിക്കുമെന്ന് ലേബർ ഓഫീസിൽ ചോദിക്കുക (അധ്യായം I-6).
തദ്ദേശ സ്ഥാപനം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്
നിങ്ങളുടെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തോ മുനിസിപ്പാലിറ്റിയോ കോർപ്പറേഷനോ ആണ് സാധാരണയായി നിങ്ങളുടെ സ്ഥാപനത്തിനുള്ള ട്രേഡ് ലൈസൻസ്, കെട്ടിട നിർമാണ പെർമിറ്റ്, കെട്ടിടത്തിന്‍റെ ഉപയോഗം മാറ്റാനുള്ള പെർമിറ്റ്, കെട്ടിട നികുതി, മാലിന്യശേഖരണവും അതിന്‍റെ യൂസർ ഫീയും എന്നിവ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്. കേരളത്തിൽ തൊഴിൽ നികുതിയും തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിലാണ് അടയ്ക്കുന്നതെന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
ഏത് തട്ട് സാധാരണയായി എന്ത് കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു
താഴെയുള്ള പട്ടിക ഒരു തുടക്ക ഭൂപടമാണ്, പൂർണ ലിസ്റ്റല്ല. ഗ്രാമ, നഗര പ്രദേശങ്ങൾക്കിടയിൽ ഈ വിഭജനം വ്യത്യാസപ്പെടാം.
| വിഷയം | സാധാരണയായി കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന തട്ട് | കേരളത്തിൽ | അധ്യായം |
|---|---|---|---|
| ബിസിനസിന്‍റെ ഘടന: സ്ഥാപനം, LLP അല്ലെങ്കിൽ കമ്പനി | സംസ്ഥാനം (പാർട്ണർഷിപ്പ് സ്ഥാപനങ്ങൾ); കേന്ദ്രം (LLP-കളും കമ്പനികളും, MCA വഴി) | പാർട്ണർഷിപ്പ് സ്ഥാപനങ്ങൾ രജിസ്ട്രേഷൻ വകുപ്പിൽ ഓൺലൈനായി രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുന്നു | I-2 |
| ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ രജിസ്ട്രേഷൻ അല്ലെങ്കിൽ ലൈസൻസ് | കേന്ദ്ര നിയമം (FSSAI), ഓരോ സംസ്ഥാനത്തും ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ഓഫീസർമാരോടെ | ഭക്ഷണം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നവർക്കുള്ള ഹെൽത്ത് കാർഡ് പോലുള്ള അധിക കേരള ഉത്തരവുകളെക്കുറിച്ച് വാർത്താ റിപ്പോർട്ടുകൾ പറയുന്നു | I-3 |
| സ്ഥാപനത്തിനുള്ള ട്രേഡ് ലൈസൻസ് | തദ്ദേശ സ്ഥാപനം | പഞ്ചായത്തിൽ നിന്നോ മുനിസിപ്പാലിറ്റിയിൽ നിന്നോ ഉള്ള ലൈസൻസ്, പലപ്പോഴും ഡി ആൻഡ് ഒ ലൈസൻസ് (D&O licence — Dangerous and Offensive trades licence) എന്ന് പറയുന്നത് | I-4 |
| കെട്ടിട നിർമാണ പെർമിറ്റും ഉപയോഗമാറ്റവും | തദ്ദേശ സ്ഥാപനം, സംസ്ഥാന കെട്ടിട ചട്ടങ്ങൾ പ്രകാരം | കേരള പഞ്ചായത്ത് കെട്ടിട നിർമാണ ചട്ടങ്ങളും കേരള മുനിസിപ്പാലിറ്റി കെട്ടിട നിർമാണ ചട്ടങ്ങളും; ഒരു കെട്ടിടത്തിന്‍റെ ഒക്യുപൻസി (ഉപയോഗം) മാറ്റുന്നതിനു മുമ്പ് പെർമിറ്റ് വേണമെന്ന് പഞ്ചായത്ത് ചട്ടങ്ങൾ (ചട്ടം 4(3)) പറയുന്നു | I-4, I-7 |
| കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും രജിസ്ട്രേഷൻ | സംസ്ഥാന തൊഴിൽ വകുപ്പ് | കേരള കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും നിയമം, 1960 (Kerala Shops and Commercial Establishments Act, 1960), ലേബർ കമ്മീഷണറേറ്റ് വഴി | I-2, I-6 |
| ജിഎസ്ടി | കേന്ദ്രവും സംസ്ഥാനവും, ഒരു പങ്കിട്ട സംവിധാനം | ₹20 ലക്ഷത്തിന് (₹20,00,000) മുകളിൽ വിറ്റുവരവുണ്ടെങ്കിൽ രജിസ്ട്രേഷൻ വേണം | I-5 |
| മിനിമം വേതനവും ജോലിസമയവും | സംസ്ഥാനം, ദേശീയ ലേബർ കോഡുകൾക്കുള്ളിൽ | റെസ്റ്റോറന്‍റുകൾ കടകൾക്കും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കുമുള്ള മിനിമം വേതന വിജ്ഞാപനത്തിന് കീഴിൽ വരുന്നു (“ഹോട്ടൽ, കാന്‍റീൻ, റെസ്റ്റോറന്‍റ്” വിഭാഗം); 2026-ൽ ഒരു പരിഷ്കരണം കരടായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു | I-6 |
| മദ്യം | സംസ്ഥാന എക്സൈസ് വകുപ്പ് | കേരള എക്സൈസ് വകുപ്പ്; അതിന്‍റെ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഫീസ് ലിസ്റ്റ് ബിയർ-വൈൻ പാർലർ ലൈസൻസിനെ സ്റ്റാർ ഹോട്ടലുകൾ, ക്ലാസിഫൈഡ് റെസ്റ്റോറന്‍റുകൾ, സംസ്ഥാന-ദേശീയ ടൂറിസം വികസന കോർപ്പറേഷനുകളുടെ ഔട്ട്ലെറ്റുകൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു | I-4 |
| മലിനീകരണ നിയന്ത്രണം, മാലിന്യം, അഗ്നിസുരക്ഷ | സംസ്ഥാന മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡും അഗ്നിരക്ഷാ സേനയും; മാലിന്യശേഖരണത്തിന് തദ്ദേശ സ്ഥാപനം | കേരള സംസ്ഥാന മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡ് (KSPCB); കേരള അഗ്നിരക്ഷാ സേന (Kerala Fire and Rescue Services) — കെട്ടിട ചട്ടങ്ങൾ പ്രകാരം അതിന്‍റെ പങ്ക് കെട്ടിടത്തിന്‍റെ ഒക്യുപൻസി ഗ്രൂപ്പിനെയും വലിപ്പത്തെയും ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു | I-4 |
| വാടകക്കരാർ, സ്റ്റാമ്പ് ഡ്യൂട്ടി, വാടക നിയമം | വാടകക്കരാർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുന്നതിന് കേന്ദ്ര നിയമം; സ്റ്റാമ്പ് ഡ്യൂട്ടിയും വാടക നിയമവും സംസ്ഥാനം | രജിസ്ട്രേഷൻ വകുപ്പ് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന കേരള സ്റ്റാമ്പ് ഡ്യൂട്ടി നിരക്കുകൾ; കേരള കെട്ടിട (വാടകയും വാടക നിയന്ത്രണവും) നിയമം, 1965 (Kerala Buildings (Lease and Rent Control) Act, 1965) | I-7 |
കേരളത്തിലെ സംവിധാനം
കേരളത്തിലെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങൾ
കേരളത്തിൽ 941 ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ, 152 ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്തുകൾ, 14 ജില്ലാ പഞ്ചായത്തുകൾ, 87 മുനിസിപ്പാലിറ്റികൾ, 6 കോർപ്പറേഷനുകൾ — ആകെ 1,200 തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങൾ — ഉണ്ടെന്ന് തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ വകുപ്പ് പറയുന്നു. ഒരു റെസ്റ്റോറന്‍റിന് ഏറ്റവും പ്രധാനം നിങ്ങളുടെ കൃത്യമായ വിലാസം ഉൾപ്പെടുന്നതാണ്: ഗ്രാമപ്രദേശത്താണെങ്കിൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, പട്ടണത്തിലോ നഗരത്തിലോ ആണെങ്കിൽ മുനിസിപ്പാലിറ്റി അല്ലെങ്കിൽ കോർപ്പറേഷൻ. തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ചുമതലയുള്ള സംസ്ഥാന വകുപ്പ് തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ വകുപ്പ് (LSGD) ആണ്.
K-SMART: തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കുള്ള കേരളത്തിന്‍റെ ഓൺലൈൻ സംവിധാനം
കേരളത്തിലെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങൾ ഇപ്പോൾ പല സേവനങ്ങളും K-SMART എന്ന ഓൺലൈൻ സംവിധാനം വഴി നൽകുന്നു. പ്രസിദ്ധീകരിച്ച റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം, ഇൻഫർമേഷൻ കേരള മിഷൻ LSGD-ക്കുവേണ്ടി വികസിപ്പിച്ച ഇത് 2024 ജനുവരി 1-ന് നഗരങ്ങളിലും പട്ടണങ്ങളിലും തുടങ്ങി, 2025 ഏപ്രിലിൽ എല്ലാ പഞ്ചായത്തുകളിലേക്കും വ്യാപിപ്പിച്ചു. കെട്ടിട നിർമാണ പെർമിറ്റ്, കെട്ടിട നികുതിയും തൊഴിൽ നികുതിയും അടയ്ക്കൽ, ബിസിനസ്-ട്രേഡ് ലൈസൻസ്, ഒരു പ്ലോട്ടിനെക്കുറിച്ചുള്ള പ്ലാനിങ് വിവരങ്ങൾ കാണിക്കുന്ന “നിങ്ങളുടെ ഭൂമി അറിയുക” (Know Your Land) സേവനം എന്നിവ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ട സേവനങ്ങളിൽപ്പെടുന്നു. K-SMART-ന്‍റെ ഔദ്യോഗിക പേജുകൾ ഈ പുസ്തകത്തിനുവേണ്ടി വായിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല; ഏതൊക്കെ സേവനങ്ങൾ ഓൺലൈനായി ഉപയോഗിക്കാം, ഏതിനൊക്കെ ഇപ്പോഴും ഓഫീസിൽ പോകണം എന്ന് നിങ്ങളുടെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിൽ ഉറപ്പാക്കുക.
സാധാരണയായുള്ള ഘട്ടങ്ങളുടെ ക്രമം
ക്രമം പ്രധാനമാണ്, കാരണം പല അനുമതികളും നേരത്തേയുള്ളവയെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, സ്ഥാപനം രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാൻ ലേബർ കമ്മീഷണറേറ്റ് ആവശ്യപ്പെടുന്ന രേഖകളുടെ ലിസ്റ്റിൽ തദ്ദേശ സ്ഥാപന ലൈസൻസിന്‍റെ പകർപ്പ് ഉൾപ്പെടുന്നു; ട്രേഡ് ലൈസൻസ് അപേക്ഷയിൽ കെട്ടിട ഉടമയുടെ സമ്മതവും ഇപ്പോഴത്തെ കെട്ടിട നികുതി രസീതും പോലുള്ള കെട്ടിടത്തെക്കുറിച്ചുള്ള രേഖകൾ ചോദിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഒരു ലൈസൻസിങ് കൺസൾട്ടന്‍റിന്‍റെ ഗൈഡ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു. താഴെയുള്ളതാണ് സാധാരണ ക്രമം; നിങ്ങളുടേത് വ്യത്യസ്തമാകാം, പല ഘട്ടങ്ങളും ഒന്നിച്ചു നടക്കുകയും ചെയ്യും.
- ഉപദേശം തേടി ഒരു ഘടന തിരഞ്ഞെടുക്കുക. ഒരു ചാർട്ടേഡ് അക്കൗണ്ടന്‍റിനോട് സംസാരിക്കുക, ഘടന തിരഞ്ഞെടുക്കുക, പാൻ എടുക്കുക, വേണമെങ്കിൽ സ്ഥാപനമോ LLP-യോ കമ്പനിയോ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക (അധ്യായം I-2).
- വാടകക്കരാർ ഒപ്പിടുന്നതിനു മുമ്പ്, തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിൽ കെട്ടിടം പരിശോധിക്കുക. കേരള പഞ്ചായത്ത് കെട്ടിട നിർമാണ ചട്ടങ്ങൾ, 2019 (ചട്ടം 4(3)) പ്രകാരം, പഞ്ചായത്ത് സെക്രട്ടറിയിൽ നിന്ന് ആദ്യം പെർമിറ്റ് വാങ്ങാതെ ആരും ഒരു കെട്ടിടത്തിന്‍റെ ഒക്യുപൻസി (ഉപയോഗം) ഒരു ഗ്രൂപ്പിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് മാറ്റാൻ പാടില്ല; പട്ടണങ്ങളിലും നഗരങ്ങളിലും മുനിസിപ്പൽ കെട്ടിട ചട്ടങ്ങളാണ് ബാധകം, അതിനാൽ മുനിസിപ്പാലിറ്റിയിലോ കോർപ്പറേഷനിലോ ചോദിക്കുക. കെട്ടിടം റെസ്റ്റോറന്‍റായി ഉപയോഗിക്കാമോ, ഒക്യുപൻസി മാറ്റത്തിന് പെർമിറ്റ് വേണോ, ട്രേഡ് ലൈസൻസിന് വേണ്ട രേഖകൾ കെട്ടിടത്തിനുണ്ടോ എന്ന് ചോദിക്കുക (അധ്യായം I-4, I-7).
- കെട്ടിടത്തിന് വേണ്ട മറ്റ് അനുമതികൾ പരിശോധിക്കുക: കെട്ടിടത്തിന്‍റെ ഒക്യുപൻസി ഗ്രൂപ്പിനെയും വലിപ്പത്തെയും ആശ്രയിക്കുന്ന അഗ്നിസുരക്ഷ, മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡ് റെസ്റ്റോറന്‍റുകൾക്ക് നൽകുന്ന വിഭാഗം (അധ്യായം I-4).
- വാടകക്കരാർ ഒപ്പിടുക, വേണ്ടിടത്ത് രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത് സ്റ്റാമ്പ് ഡ്യൂട്ടി അടയ്ക്കുക, എന്നിട്ട് വേണ്ട പെർമിറ്റുകളോടെ കെട്ടിടപ്പണി നടത്തുക (അധ്യായം I-4, I-7).
- തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിന്‍റെ ട്രേഡ് ലൈസൻസിന് അപേക്ഷിക്കുക. വേണ്ട അനുമതികളും ഫീസും നൽകിക്കഴിഞ്ഞാൽ ലൈസൻസ് നൽകാൻ ഏഴ് ദിവസമാണ് പഞ്ചായത്ത് ലൈസൻസിങ് ചട്ടങ്ങളുടെ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു പകർപ്പ് അനുവദിക്കുന്നത്; പ്രായോഗികമായി എത്ര സമയമെടുക്കുമെന്ന് നിങ്ങളുടെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിൽ ചോദിക്കുക (അധ്യായം I-4).
- ഭക്ഷണം വിൽക്കുന്നതിനു മുമ്പ് FoSCoS-ൽ FSSAI രജിസ്ട്രേഷനോ ലൈസൻസിനോ അപേക്ഷിക്കുക. രജിസ്ട്രേഷൻ തീർപ്പാക്കാൻ ഏഴ് ദിവസവും ലൈസൻസിന് 60 ദിവസവുമാണ് ചട്ടങ്ങൾ അനുവദിക്കുന്നത് (അധ്യായം I-3).
- കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും നിയമപ്രകാരം രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക (പ്രവർത്തനം തുടങ്ങി 60 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ); വേണ്ടപ്പോൾ ജിഎസ്ടിക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക (അധ്യായം I-2, I-5, I-6).
- ആദ്യത്തെ ജീവനക്കാരൻ ജോലിക്ക് കയറുന്നതിനു മുമ്പ്, മിനിമം വേതനവും ജോലിസമയ നിയമങ്ങളും പഠിക്കുക, നിയമന ഉത്തരവുകൾ തയ്യാറാക്കുക, ജീവനക്കാരുടെ എണ്ണം പരിധിയിലെത്തുമ്പോൾ ESIC-ലും EPFO-ലും രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക (അധ്യായം I-6).
- മദ്യ ലൈസൻസ് വേണമെങ്കിലും കിട്ടുമെങ്കിലും, അത് ആശ്രയിക്കുന്ന അനുമതികൾ ലഭിച്ചശേഷം അപേക്ഷിക്കുക (അധ്യായം I-4).
എല്ലാ ഘട്ടങ്ങളും സമയക്രമത്തോടെ അധ്യായം I-12 ഒന്നിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്നു.
വാടകക്കരാർ ഒപ്പിടുന്നതിനോ അഡ്വാൻസ് കൊടുക്കുന്നതിനോ മുമ്പ് തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിന്‍റെ ഓഫീസിൽ പോകുക. “ഈ കെട്ടിടം നിയമപരമായി റെസ്റ്റോറന്‍റാകുമോ, ലൈസൻസിന് എന്തൊക്കെ രേഖകൾ വേണം?” എന്ന ചോദ്യത്തിന്‍റെ ഉത്തരമാണ് ഒരു കെട്ടിടം വാടകയ്ക്കെടുക്കാൻ കൊള്ളാമോ എന്ന് തീരുമാനിക്കുന്നത്. സ്ഥലം എങ്ങനെ തിരഞ്ഞെടുക്കാമെന്ന് അധ്യായം 5-ഉം, വാടകക്കരാറുകളെക്കുറിച്ച് അധ്യായം I-7-ഉം വിശദീകരിക്കുന്നു.
മൂന്ന് സംരംഭകർ, മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത ഭൂപടങ്ങൾ
ഈ പുസ്തകത്തിലെ സംരംഭകർ വ്യത്യസ്ത ഓഫീസുകളുമായാണ് ഇടപെടുന്നത്, കാരണം അവരുടെ ബിസിനസുകൾ വ്യത്യസ്തമാണ്. ആദ്യ വർഷം ലീന മദ്യം വിളമ്പുന്നില്ല, അതിനാൽ മദ്യ ലൈസൻസ് വേണ്ട; പക്ഷേ ഡൈനിങ് ഹാളുള്ളതുകൊണ്ട് തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിനും പ്രദേശത്തെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ഓഫീസർക്കും ലേബർ ഓഫീസിനും അവളുടെ കഫേയിൽ താൽപര്യമുണ്ട്. രേഖയും സുരേഷ് കുമാറും വൈനും ബിയറും വിളമ്പാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നു; അതിനാൽ സംസ്ഥാന എക്സൈസ് വകുപ്പിനെയും ലിസ്റ്റിൽ ചേർത്തു, എന്തെങ്കിലും ഒപ്പിടുന്നതിനു മുമ്പ് തങ്ങളുടേതു പോലുള്ള ഒരു റെസ്റ്റോറന്‍റിന് ആ വിലാസത്തിൽ ലൈസൻസ് കിട്ടുമോ, അതിന് ആദ്യം എന്തൊക്കെ വേണം എന്ന് ചോദിച്ചു. ഫൈസലിന്‍റെ സ്ഥാപനത്തിൽ ഒരിക്കലും കസ്റ്റമർമാർ വരുന്നില്ല; എങ്കിലും ഡെലിവറി മാത്രമുള്ള അടുക്കളയ്ക്ക് ഏത് ലൈസൻസാണ് വേണ്ടതെന്ന് അവൻ തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിൽ ചോദിച്ചു; സാധുവായ FSSAI നമ്പറില്ലാതെ ഡെലിവറി ആപ്പുകൾ തന്നെ ലിസ്റ്റ് ചെയ്യില്ലെന്നും അവന് അറിയാമായിരുന്നു. കെട്ടിടം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനു മുമ്പ് മൂന്നുപേരും വർക്ക്ഷീറ്റ് I-1.1 പോലൊരു ഷീറ്റ് പൂരിപ്പിച്ചു.
ഓൺലൈൻ സേവനങ്ങളും സൗജന്യ ഔദ്യോഗിക സഹായവും
അനുമതികൾ ഒന്നിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്ന പല ഔദ്യോഗിക ഓൺലൈൻ സേവനങ്ങളുമുണ്ട്. അവ ഉപയോഗിക്കുക, പക്ഷേ ഓരോന്നിനെയും ഒരു തുടക്കസ്ഥാനമായി മാത്രം കാണുക: ഒരു റെസ്റ്റോറന്‍റിന് വേണ്ട എല്ലാ ലൈസൻസുകളും ഇവയിൽ ഒന്നും ഉൾക്കൊള്ളുന്നില്ല.
- K-SWIFT. K-SWIFT വെബ്സൈറ്റിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുള്ള കേരള സൂക്ഷ്മ, ചെറുകിട, ഇടത്തരം സംരംഭ സൗകര്യപ്പെടുത്തൽ ചട്ടങ്ങൾ, 2020 (Kerala Micro Small Medium Enterprises Facilitation Rules, 2020) പ്രകാരം, മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡിന്‍റെ “റെഡ്” വിഭാഗത്തിൽ പെടാത്ത ഒരു സംരംഭത്തിന് സ്വയം സാക്ഷ്യപത്രം സമർപ്പിക്കാം. ചട്ടങ്ങളിൽ പറയുന്ന ചില അനുമതികളിൽ നിന്നും — കേരള പഞ്ചായത്ത് രാജ് നിയമം, കേരള മുനിസിപ്പാലിറ്റി നിയമം, കെട്ടിട ചട്ടങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കു കീഴിലുള്ള ചിലത് ഉൾപ്പെടെ — അവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പരിശോധനകളിൽ നിന്നും മൂന്ന് വർഷത്തേക്ക് ഈ സാക്ഷ്യപത്രം ഒഴിവ് നൽകുന്നു. ഫീസ് പദ്ധതിച്ചെലവിന്‍റെ (ഭൂമി ഒഴികെ) 0.01% ആണ്. ചട്ടങ്ങളിൽ റെസ്റ്റോറന്‍റുകളുടെ പേര് പറയുന്നില്ല; അതിനാൽ ഈ വഴിയെ ആശ്രയിക്കുന്നതിനു മുമ്പ് റെസ്റ്റോറന്‍റിന് ഇത് ഉപയോഗിക്കാമോ എന്ന് ചോദിക്കുക. ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ, ജിഎസ്ടി പോലുള്ള കേന്ദ്ര നിയമങ്ങൾക്ക് ഇത് പകരമാകില്ല.
- SPICe+, FiLLiP (MCA). കമ്പനിയോ LLP-യോ രൂപീകരിക്കാനുള്ള MCA-യുടെ ഓൺലൈൻ ഫോമുകൾ ഒപ്പംതന്നെ പാനും ടാനും നൽകും (അധ്യായം I-2).
- ഉദ്യം രജിസ്ട്രേഷൻ (MSME). സൗജന്യം, ഓൺലൈൻ, ആധാർ നമ്പറിന്‍റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ. ചില വായ്പ, സഹായ പദ്ധതികൾ ഇത് ചോദിക്കും (അധ്യായം I-2, I-9).
- FoSCoS (FSSAI). നിങ്ങളുടെ ബിസിനസിന് ഏത് തരം FSSAI രജിസ്ട്രേഷനോ ലൈസൻസോ ആണ് ചേരുന്നതെന്നും അതിന്‍റെ ഫീസും കാണിക്കും (അധ്യായം I-3).
- നാഷണൽ സിംഗിൾ വിൻഡോ സിസ്റ്റം (NSWS). ബിസിനസ് അനുമതികൾക്കുള്ള ഒരു ദേശീയ പോർട്ടൽ. ഒരു ചെറിയ റെസ്റ്റോറന്‍റിന് ഇത് എന്ത് നൽകുന്നു എന്ന് ഈ പുസ്തകത്തിനുവേണ്ടി ഉറപ്പാക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല.
- കേരള തൊഴിൽ വകുപ്പ് കോൾ സെന്‍റർ: 1800 42555 214 — കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും നിയമപ്രകാരമുള്ള രജിസ്ട്രേഷനെക്കുറിച്ചും മറ്റ് തൊഴിൽ കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള ചോദ്യങ്ങൾക്ക്.
പല സ്വകാര്യ വെബ്സൈറ്റുകളും ഏജന്‍റുമാരും ഫീസ് വാങ്ങി ലൈസൻസുകൾ എടുത്തുതരാമെന്ന് പറയും; ചിലത് ഔദ്യോഗിക പേജുകൾ പോലെ തോന്നും. ആർക്കെങ്കിലും പണം കൊടുക്കുന്നതിനു മുമ്പ്, നിങ്ങൾ ഒരു സർക്കാർ വെബ്സൈറ്റിലാണെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക (മിക്കതും .gov.in അല്ലെങ്കിൽ .nic.in-ൽ അവസാനിക്കും), അവിടെ ഔദ്യോഗിക ഫീസ് കണ്ടെത്തുക, ഒരു ഏജന്‍റ് കൃത്യമായി എന്തിനാണ് പണം വാങ്ങുന്നതെന്ന് മനസ്സിലാക്കുക. ഉദ്യം രജിസ്ട്രേഷനും വ്യക്തികൾക്കുള്ള ഇൻസ്റ്റന്‍റ് ഇ-പാനും സ്വയം അപേക്ഷിച്ചാൽ സൗജന്യമാണ്.
മിക്കവാറും എല്ലാ ബിസിനസുകൾക്കും ബാധകമായ കടമകൾ
വലിപ്പം എന്തായാലും, മിക്കവാറും എല്ലാ റെസ്റ്റോറന്‍റുകൾക്കും ചില കടമകൾ ബാധകമാണ്:
- ഭക്ഷണം വിൽക്കുന്നതിനു മുമ്പ് സാധുവായ FSSAI രജിസ്ട്രേഷനോ ലൈസൻസോ ഉണ്ടായിരിക്കുക, അത് പ്രദർശിപ്പിക്കുക, അതിന്‍റെ 14 അക്ക നമ്പർ ബില്ലുകളിൽ അച്ചടിക്കുക (അധ്യായം I-3).
- തദ്ദേശ സ്ഥാപനം ആവശ്യപ്പെടുന്ന ലൈസൻസുകൾ സ്ഥാപനത്തിന് ഉണ്ടായിരിക്കുകയും പുതുക്കുകയും ചെയ്യുക (അധ്യായം I-4); കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും നിയമപ്രകാരം രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക (അധ്യായം I-2, I-6).
- വിറ്റുവരവ് പരിധി കടന്നാൽ ജിഎസ്ടിക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക: കേരളത്തിൽ ₹20 ലക്ഷം. ഡെലിവറി ആപ്പുകൾ വഴിയുള്ള വിൽപ്പനയും വിറ്റുവരവിൽ കണക്കാക്കും. നിങ്ങൾ പിരിക്കുന്ന ജിഎസ്ടി നിങ്ങളുടെ പണമല്ല; സർക്കാരിനുവേണ്ടി സൂക്ഷിക്കുന്നതാണ് (അധ്യായം I-5).
- ലാഭത്തിന് ആദായ നികുതി അടയ്ക്കുക, നിങ്ങളുടെ ഘടന ആവശ്യപ്പെടുന്ന രീതിയിൽ (അധ്യായം I-2, I-5).
- ആളെ നിയമിക്കുന്ന ദിവസം മുതൽ തൊഴിലുടമയുടെ നിയമങ്ങൾ പാലിക്കുക: കുറഞ്ഞത് മിനിമം വേതനം, നിയമന ഉത്തരവുകൾ, വേതന സ്ലിപ്പുകൾ, ആവശ്യമായ രജിസ്റ്ററുകൾ (അധ്യായം I-6).
- ബില്ലിൽ സർവീസ് ചാർജ് ഒരിക്കലും സ്വയമേവ ചേർക്കരുത്; CCPA മാർഗനിർദേശങ്ങൾ പ്രകാരം അത് സ്വമേധയാ ഉള്ളതായിരിക്കണം (അധ്യായം I-5).
- മാലിന്യം വേർതിരിക്കുക, തദ്ദേശ സ്ഥാപനം നിശ്ചയിക്കുന്ന ശേഖരണ ഫീസ് അടയ്ക്കുക (അധ്യായം I-4).
നിങ്ങളുടെ സ്ഥലത്തെ നിയമങ്ങൾ പരിശോധിക്കൽ
നിയമങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ കൃത്യമായ വിലാസത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നതിനാൽ, ഏഴാം ഭാഗത്തിലെ ഏറ്റവും ഉപകാരമുള്ള കഴിവ് സ്വന്തം നിയമങ്ങൾ എങ്ങനെ കണ്ടെത്താം എന്ന് അറിയുന്നതാണ്. കേരളത്തിൽ എവിടെയും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു രീതി ഇതാ.
ഘട്ടം 1: നിങ്ങളുടെ വിലാസം ഏതൊക്കെ ഭരണസംവിധാനങ്ങൾക്ക് കീഴിലാണെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക
ജില്ല, കെട്ടിടം ഉൾപ്പെടുന്ന ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, മുനിസിപ്പാലിറ്റി അല്ലെങ്കിൽ കോർപ്പറേഷൻ (വാർഡും) എന്നിവ എഴുതിവയ്ക്കുക. കെട്ടിടത്തിന്‍റെ നികുതി ഏത് തദ്ദേശ സ്ഥാപനമാണ് പിരിക്കുന്നതെന്ന് കെട്ടിട നികുതി രസീതിൽ കാണാം.
ഘട്ടം 2: ഓരോ നിയമത്തിന്‍റെയും ഔദ്യോഗിക പേജ് കണ്ടെത്തുക
ഓരോ വിഷയത്തിനും ബന്ധപ്പെട്ട വകുപ്പിന്‍റെ വെബ്സൈറ്റിൽ “കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും രജിസ്ട്രേഷൻ”, “മിനിമം വേതന വിജ്ഞാപനം”, “തൊഴിൽ നികുതി”, “ട്രേഡ് ലൈസൻസ്”, “എക്സൈസ് ലൈസൻസ്”, “മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡ് വിഭാഗങ്ങൾ” തുടങ്ങിയ വാക്കുകൾ തിരയുക: ലേബർ കമ്മീഷണറേറ്റ് (lc.kerala.gov.in), തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ വകുപ്പ് (lsgkerala.gov.in), എക്സൈസ് വകുപ്പ് (keralaexcise.gov.in), രജിസ്ട്രേഷൻ വകുപ്പ് (registration.kerala.gov.in). ഓരോ പേജിലെയും തീയതി നോക്കുക; ഒരു സ്വകാര്യ വെബ്സൈറ്റ് പറയുന്നത് മറ്റൊരു സംസ്ഥാനത്തെ നിയമമാകാം.
ഘട്ടം 3: ബന്ധപ്പെടേണ്ട ഓഫീസുകളുടെ ലിസ്റ്റ് ഉണ്ടാക്കുക
വർക്ക്ഷീറ്റ് I-1.1-ലെ വരികൾ ലിസ്റ്റായി ഉപയോഗിക്കുക: മിക്ക റെസ്റ്റോറന്‍റുകൾക്കും തദ്ദേശ സ്ഥാപനം, ലേബർ ഓഫീസ്, പ്രദേശത്തെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ഓഫീസർ, അഗ്നിരക്ഷാ സേന, മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡ്, രജിസ്ട്രേഷൻ ഓഫീസ്, ഒരു ജിഎസ്ടി പ്രൊഫഷണൽ, മദ്യം വിളമ്പാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ എക്സൈസ് ഓഫീസ്, നിങ്ങളുടെ അക്കൗണ്ടന്‍റ്.
ഘട്ടം 4: നല്ല ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കുക
ഓരോ ഓഫീസിനെയും സമീപിക്കുമ്പോൾ, നിങ്ങളുടെ വിലാസവും ബിസിനസിന്‍റെ ഒരു ചെറിയ വിവരണവും തയ്യാറാക്കി വയ്ക്കുക (ഉദാഹരണത്തിന്, “മദ്യമില്ലാത്ത, 40 സീറ്റുള്ള ഒരു വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറന്‍റ്” അല്ലെങ്കിൽ “കസ്റ്റമർമാർ വരാത്ത, ഡെലിവറി മാത്രമുള്ള ഒരു അടുക്കള”). എന്നിട്ട് ചോദിക്കുക:
- ഈ വിലാസത്തിലെ ഈ ബിസിനസിന് നിങ്ങളിൽ നിന്ന് എന്തൊക്കെ ലൈസൻസുകളും രജിസ്ട്രേഷനുകളും പെർമിറ്റുകളും സർട്ടിഫിക്കറ്റുകളും വേണം?
- ഏതൊക്കെ രേഖകൾ നൽകണം? ഒരു ചെക്ക്‌ലിസ്റ്റോ ഓൺലൈൻ ഫോമോ ഉണ്ടോ?
- കെട്ടിടപ്പണി തുടങ്ങുന്നതിനു മുമ്പ് നിങ്ങൾ എന്തെങ്കിലും അംഗീകരിക്കണോ?
- ഇപ്പോൾ അംഗീകാരത്തിന് സാധാരണ എത്ര സമയമെടുക്കും?
- ഔദ്യോഗിക ഫീസ് എത്ര, എങ്ങനെ അടയ്ക്കണം, വീണ്ടും എപ്പോൾ അടയ്ക്കണം?
- ഒരു ഓഫീസർ സ്ഥാപനം പരിശോധിക്കുമോ, എപ്പോൾ?
- നിങ്ങൾ അംഗീകരിക്കുന്നതിനു മുമ്പോ ശേഷമോ മറ്റ് ഏതൊക്കെ ഓഫീസുകൾ എന്നെ അംഗീകരിക്കണം?
കഴിയുന്നിടത്ത് ഉത്തരങ്ങൾ രേഖാമൂലം ചോദിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ കേട്ട കാര്യം ഉറപ്പിച്ച് ഒരു ചെറിയ ഇമെയിൽ അയയ്ക്കുക; അത് വർക്ക്ഷീറ്റ് I-1.1-നൊപ്പം സൂക്ഷിക്കുക.
ഏഴാം ഭാഗത്തിന്‍റെ ക്രമീകരണം
ഏഴാം ഭാഗത്തിൽ പന്ത്രണ്ട് അധ്യായങ്ങളുണ്ട്. ഒരു കാര്യം എങ്ങനെ നന്നായി ചെയ്യാമെന്ന് പ്രധാന അധ്യായങ്ങൾ പറയുന്നു; നിയമം എന്താണ് ആവശ്യപ്പെടുന്നത്, അത് കേരളത്തിൽ എങ്ങനെ നടക്കുന്നു, നിങ്ങളുടെ സ്ഥിതി എങ്ങനെ പരിശോധിക്കാം എന്നിവ ഏഴാം ഭാഗം പറയുന്നു.
| അധ്യായം | എന്തിനെക്കുറിച്ച് | ഒപ്പം വായിക്കേണ്ടത് |
|---|---|---|
| I-1 കേരളത്തിൽ നിയമങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുന്ന വിധം | സർക്കാരിന്‍റെ മൂന്ന് തട്ടുകൾ, പ്രധാന സ്ഥാപനങ്ങൾ, കേരളത്തിലെ സംവിധാനം, ഘട്ടങ്ങളുടെ ക്രമം, ഏകജാലക സംവിധാനങ്ങൾ, സ്വന്തം സ്ഥലത്തെ നിയമങ്ങൾ കണ്ടെത്തൽ | അധ്യായം 1 |
| I-2 നിങ്ങളുടെ ബിസിനസിന്‍റെ ഘടന | ഏകാംഗ ഉടമസ്ഥത, പാർട്ണർഷിപ്പ് സ്ഥാപനം, LLP, കമ്പനി; പാനും ടാനും; ഉദ്യം രജിസ്ട്രേഷൻ; കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും രജിസ്ട്രേഷൻ; പേരുകളും ട്രേഡ് മാർക്കുകളും | അധ്യായം 2, 4 |
| I-3 ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ രജിസ്ട്രേഷൻ അല്ലെങ്കിൽ ലൈസൻസ് (FSSAI) | ഏത് രജിസ്ട്രേഷനോ ലൈസൻസോ വേണം, ഫീസ്, FoSCoS, ശുചിത്വ നിയമങ്ങൾ, ഭക്ഷണം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നവരുടെ പരിശീലനവും ആരോഗ്യ പരിശോധനയും, പരിശോധനകളും ശിക്ഷകളും, കേരള ഉത്തരവുകൾ | അധ്യായം 3, 9, 12 |
| I-4 മറ്റ് ലൈസൻസുകളും അനുമതികളും | തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിന്‍റെ ട്രേഡ് ലൈസൻസ്, കെട്ടിടവും ഉപയോഗമാറ്റവും, അഗ്നിസുരക്ഷ, മലിനീകരണ നിയന്ത്രണവും മാലിന്യവും, മദ്യം, ഗ്യാസ് സിലിണ്ടറുകൾ, ബോർഡുകൾ, സംഗീതം, പുകവലി, ട്രേഡ് മാർക്കുകൾ | അധ്യായം 5, 8, 10, 15 |
| I-5 ജിഎസ്ടിയും മറ്റ് നികുതികളും | റെസ്റ്റോറന്‍റ് സേവനത്തിനുള്ള ജിഎസ്ടി, രജിസ്ട്രേഷൻ, കോമ്പോസിഷൻ പദ്ധതി, റിട്ടേണുകൾ, സർവീസ് ചാർജ്, ആദായ നികുതി, ഉറവിടത്തിൽ പിടിക്കുന്ന നികുതി (TDS), തൊഴിൽ നികുതി | അധ്യായം 7, 16, 17 |
| I-6 കേരളത്തിൽ ജീവനക്കാരെ നിയമിക്കൽ | നാല് ലേബർ കോഡുകൾ, കേരളത്തിലെ മിനിമം വേതനം, ജോലിസമയം, അവധികളും ലീവും, ഇപിഎഫും ഇഎസ്ഐയും, ബോണസും ഗ്രാറ്റുവിറ്റിയും, പ്രായം കുറഞ്ഞ ജീവനക്കാർ, അതിഥി തൊഴിലാളികൾ, ജോലി അവസാനിപ്പിക്കൽ | അധ്യായം 13 |
| I-7 കെട്ടിടവും വാടകക്കരാറും | വാടകക്കരാർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യൽ, കേരളത്തിലെ സ്റ്റാമ്പ് ഡ്യൂട്ടി, കേരള വാടക നിയമം, ഒപ്പിടുന്നതിനു മുമ്പ് എന്തൊക്കെ പരിശോധിക്കണം | അധ്യായം 5 |
| I-8 കേരളത്തിലെ സാധാരണ ചെലവുകൾ | ശമ്പളം, വൈദ്യുതി, ഗ്യാസ്, വെള്ളം, ലൈസൻസുകൾ എന്നിവയുടെ യഥാർഥ ചെലവുനിലകൾ, നിങ്ങളുടെ ക്വട്ടേഷനുകളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യാൻ | അധ്യായം 16, 17 |
| I-9 കേരളത്തിൽ മൂലധനം കണ്ടെത്തൽ | മുദ്ര വായ്പ, ഈടില്ലാത്ത ബാങ്ക് വായ്പ, വായ്പാ ഗ്യാരന്‍റികൾ, PMEGP, കേരള പദ്ധതികൾ | അധ്യായം 16 |
| I-10 ഡെലിവറി ആപ്പുകളും ഡിജിറ്റൽ പേയ്മെന്‍റുകളും | ഡെലിവറി ആപ്പുകളും അവയുടെ വ്യവസ്ഥകളും, ആപ്പ് ഓർഡറുകൾക്കുള്ള ജിഎസ്ടി, ONDC, യുപിഐ, കാർഡ് പേയ്മെന്‍റുകളും അവയുടെ ഫീസും | അധ്യായം 7, 15 |
| I-11 പ്രധാന പദങ്ങളും പണക്കണക്കും | ഏഴാം ഭാഗത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഔദ്യോഗിക പദങ്ങളുടെ ഒരു പദസൂചി | ഏത് അധ്യായവും |
| I-12 കേരളത്തിനുള്ള മാസ്റ്റർ ചെക്ക്‌ലിസ്റ്റും സമയക്രമവും | എല്ലാ ഘട്ടങ്ങളും ക്രമത്തിൽ, സമയത്തോടെ | അധ്യായം 19 |
ഓരോ അധ്യായവും എഴുതിയിരിക്കുന്ന രീതി
ഓരോ അധ്യായവും കേന്ദ്ര നിയമങ്ങളും, കേരളത്തിലെ നിയമങ്ങൾ വിശദമായും, നിങ്ങളുടെ സ്ഥലത്തെ നിയമം എങ്ങനെ കണ്ടെത്തി ഉറപ്പാക്കാം എന്നും പറയുന്നു. ഒരു കാര്യം ഔദ്യോഗിക സ്രോതസ്സിൽ നിന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ കഴിയാത്തിടത്ത്, അധ്യായം അത് പറയുന്നു. ആദ്യം ഒരു പ്രധാന അധ്യായം വായിക്കുക; നിയമങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുന്നിടത്ത് അത് നിങ്ങളെ ഇവിടേക്ക് അയയ്ക്കും. ഓരോ നിയമപരമായ ഘട്ടവും ഓഫീസും അനുമതികൾക്കുള്ള സമയത്തോടെ പ്ലാനിൽ എഴുതുക; എന്തെങ്കിലും ചെയ്യുന്നതിനു മുമ്പ് ഔദ്യോഗിക പേജുകൾ പരിശോധിക്കുക.
പുതിയ വിവരങ്ങൾ എങ്ങനെ അറിഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കാം
കഴിഞ്ഞ രണ്ട് വർഷത്തിനിടെ എല്ലാ തട്ടിലും നിയമങ്ങൾ ഒരുപാട് മാറി. ഉദാഹരണത്തിന്, ഈ അധ്യായം പരിശോധിക്കുന്നതിനു മുമ്പുള്ള പതിനെട്ട് മാസത്തിനിടെ:
- 2025 ഏപ്രിൽ 1: ഉദ്യം പ്രകാരമുള്ള സൂക്ഷ്മ, ചെറുകിട, ഇടത്തരം സംരംഭങ്ങളുടെ പരിധികൾ ഉയർത്തി (അധ്യായം I-2).
- 2025 സെപ്റ്റംബർ 22: ജിഎസ്ടി നിരക്കുകൾ പുനഃക്രമീകരിച്ചു. സാധാരണ റെസ്റ്റോറന്‍റ് സേവനത്തിന്‍റെ നിരക്ക് ഇൻപുട്ട് ടാക്സ് ക്രെഡിറ്റില്ലാതെ 5% ആയി തുടർന്നു. അതേ മാസം, ഒറ്റയ്ക്ക് പ്രവർത്തിക്കുന്ന (stand-alone) ഒരു റെസ്റ്റോറന്‍റിന് ഇൻപുട്ട് ടാക്സ് ക്രെഡിറ്റോടെ 18% നിരക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കാനാവില്ലെന്ന് വിജ്ഞാപനം നമ്പർ 15/2025-Central Tax (Rate) വ്യക്തമാക്കി (അധ്യായം I-5).
- 2025 നവംബർ 21: നാല് ലേബർ കോഡുകൾ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു. അവയ്ക്കു കീഴിലുള്ള കേരളത്തിന്‍റെ സ്വന്തം ചട്ടങ്ങൾ ഇപ്പോഴും കരട് മാത്രമാണ് (ലേബർ കമ്മീഷണറേറ്റ്; അധ്യായം I-6).
- 2026 ഫെബ്രുവരി: ഹോട്ടലുകൾ, കാന്‍റീനുകൾ, റെസ്റ്റോറന്‍റുകൾ ഉൾപ്പെടെ കടകൾക്കും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കുമുള്ള മിനിമം വേതനത്തിന്‍റെ കരട് പരിഷ്കരണം കേരളം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു (കേരള ഗസറ്റ് അസാധാരണം നമ്പർ 482, 2026 ഫെബ്രുവരി 5). 2026 ഒക്ടോബർ 4-ന് ലേബർ കമ്മീഷണറേറ്റിന്‍റെ ലിസ്റ്റിൽ ഇത് ഒരു പ്രാഥമിക വിജ്ഞാപനമായി മാത്രമാണ് കാണിച്ചിരുന്നത്; ക്ഷാമബത്ത (VDA) 2026-ൽ പലതവണ പുതുക്കിയതായി സ്വകാര്യ എച്ച്ആർ സൈറ്റുകൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു (അധ്യായം I-6).
- 2026 മാർച്ച്, ഏപ്രിൽ: 2026 ഏപ്രിൽ 1 മുതൽ നൽകുന്ന FSSAI രജിസ്ട്രേഷനുകൾക്കും ലൈസൻസുകൾക്കും പുതുക്കൽ വേണ്ട (2026 മാർച്ച് 10-ന് വിജ്ഞാപനം ചെയ്ത ചട്ടങ്ങൾ); പുതിയ FSSAI വിറ്റുവരവ് പരിധികൾ 2026 ഏപ്രിൽ 1-ന് പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു (അധ്യായം I-3). അതേ ദിവസം ആദായ നികുതി നിയമം, 2025 പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു (അധ്യായം I-5); ഖരമാലിന്യ പരിപാലന ചട്ടങ്ങൾ, 2026 നിലവിൽ വന്നു (അധ്യായം I-4); ചെറുകിട ബിസിനസ് വായ്പകൾക്കുള്ള ഈടില്ലാത്ത പരിധി ₹20 ലക്ഷമായി ഉയർന്നു (അധ്യായം I-9).
കൂടുതൽ മാറ്റങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 2026 ഒക്ടോബർ 15 മുതൽ, ₹2,000-ന് മുകളിലുള്ള, കച്ചവടക്കാർക്കുള്ള യുപിഐ പേയ്മെന്‍റുകൾക്ക് 0.4% മർച്ചന്‍റ് ഡിസ്കൗണ്ട് റേറ്റ് (MDR — കസ്റ്റമറല്ല, ബിസിനസ് കൊടുക്കുന്ന ഫീസ്) ബാധകമാകുമെന്ന് സർക്കാരും നാഷണൽ പേയ്മെന്‍റ്സ് കോർപ്പറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യയും (NPCI) 2026 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു; ₹75,000-ഓ അതിലധികമോ ഉള്ള പേയ്മെന്‍റുകൾക്ക് പരമാവധി ₹300. ₹2,000 വരെയുള്ള പേയ്മെന്‍റുകൾ സൗജന്യമായി തുടരും; യുപിഐ ക്യുആർ കോഡ് വഴി മാസം ₹1 ലക്ഷം വരെ സ്വന്തം വ്യക്തിഗത ബാങ്ക് അക്കൗണ്ടിലേക്ക് നേരിട്ട് സ്വീകരിക്കുന്ന ചെറിയ കച്ചവടക്കാർക്ക് ഒഴിവുണ്ട്; നിങ്ങളുടെ ബിസിനസ് അക്കൗണ്ടിന് ഇത് ബാധകമാണോ എന്ന് ബാങ്കിൽ ചോദിക്കുക. ഇതിനെതിരായ ഒരു ഹർജി സുപ്രീം കോടതിയുടെ മുന്നിലുണ്ടെന്നും, 2026 സെപ്റ്റംബർ 28-ന് കോടതി സ്റ്റേ അനുവദിച്ചില്ലെന്നും വാർത്താ റിപ്പോർട്ടുകൾ പറയുന്നു. നിങ്ങളുടെ ബാങ്കിലോ പേയ്മെന്‍റ് സേവനദാതാവിലോ ചോദിക്കുക (അധ്യായം I-10). പ്രഖ്യാപിച്ച മാറ്റങ്ങൾ തന്നെ പ്രാബല്യത്തിൽ വരുന്നതിനു മുമ്പ് മാറാം.
ഈ ശീലങ്ങൾ നിങ്ങളെ ഉറപ്പുള്ളതും സുരക്ഷിതവുമായ വഴിയിൽ നിർത്തും:
- ഔദ്യോഗിക പേജുകൾ ഉപയോഗിക്കുക (FSSAI, CBIC, ജിഎസ്ടി പോർട്ടൽ, ആദായ നികുതി വകുപ്പ്, MCA, സംസ്ഥാന വകുപ്പുകൾ, നിങ്ങളുടെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനം); അവയിലെ തീയതി പരിശോധിക്കുക. ബ്ലോഗുകളും ഫോറങ്ങളും ഏജന്‍റുമാരുടെ പേജുകളും പലപ്പോഴും പഴയതോ മറ്റൊരു സംസ്ഥാനത്തിനുവേണ്ടി എഴുതിയതോ ആയിരിക്കും.
- സാമ്പത്തിക വർഷത്തിന്‍റെ തുടക്കം ശ്രദ്ധിക്കുക. മുകളിൽ പറഞ്ഞ പലതും ഉൾപ്പെടെ, പല മാറ്റങ്ങളും ഏപ്രിൽ 1-നാണ് പ്രാബല്യത്തിൽ വരുന്നത്.
- വർഷത്തിൽ ഒരിക്കലെങ്കിലും ചാർട്ടേഡ് അക്കൗണ്ടന്‍റിനോട് ചോദിക്കുക: “എന്‍റെ ബിസിനസിനെ ബാധിക്കുന്ന എന്തെങ്കിലും മാറിയിട്ടുണ്ടോ?”
- വർഷത്തിൽ ഒരിക്കൽ അവലോകനം ചെയ്യുക. ബിസിനസിന്‍റെ ഒരു വാർഷിക അവലോകനം അധ്യായം 20 നിർദേശിക്കുന്നു. രജിസ്ട്രേഷനുകൾ, ലൈസൻസുകൾ, പുതുക്കൽ തീയതികൾ, ഇൻഷുറൻസ് എന്നിവയുടെ പരിശോധന അതിൽ ചേർക്കുക; വർക്ക്ഷീറ്റ് I-1.1 പുതുക്കുക.
പ്രധാന കാര്യങ്ങൾ
- റെസ്റ്റോറന്‍റിന് ഒരൊറ്റ ലൈസൻസില്ല. നിങ്ങൾ കേന്ദ്ര സർക്കാർ, സംസ്ഥാന സർക്കാർ, നിങ്ങളുടെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനം (ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, മുനിസിപ്പാലിറ്റി അല്ലെങ്കിൽ കോർപ്പറേഷൻ) എന്നിവരുമായി ഇടപെടണം.
- കേന്ദ്ര നിയമങ്ങളിൽ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ (FSSAI), ജിഎസ്ടി, ആദായ നികുതി, കമ്പനി നിയമം, EPFO-യും ESIC-യും ഉൾപ്പെടെ നാല് ലേബർ കോഡുകൾ, ഉദ്യം രജിസ്ട്രേഷൻ, പേയ്മെന്‍റുകളെയും വായ്പകളെയും കുറിച്ചുള്ള RBI നിയമങ്ങൾ, ദേശീയ മാലിന്യ ചട്ടങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
- കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും നിയമം, മിനിമം വേതനം, തൊഴിൽ നികുതി, മദ്യനിയമങ്ങൾ, മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ വിഭാഗങ്ങൾ, അഗ്നിസുരക്ഷ-കെട്ടിട ചട്ടങ്ങൾ, സ്റ്റാമ്പ് ഡ്യൂട്ടി, വാടക നിയമം എന്നിവ സംസ്ഥാനമാണ് നിശ്ചയിക്കുന്നത്. തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങൾ ട്രേഡ് ലൈസൻസുകളും കെട്ടിട പെർമിറ്റുകളും നൽകുന്നു, കെട്ടിട നികുതിയും മാലിന്യ ഫീസും പിരിക്കുന്നു.
- ചില കാര്യങ്ങൾ ഓരോ തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിലും വ്യത്യസ്തമാകാം. നിങ്ങളുടെ വിലാസത്തിന് ബാധകമായ സ്ഥാപനത്തിൽ നിന്ന് ഉറപ്പാക്കുക; മറ്റൊരു സംസ്ഥാനത്തിനുവേണ്ടി എഴുതിയ ഉപദേശം ആശ്രയിക്കരുത്.
- ക്രമം പ്രധാനമാണ്. വാടകക്കരാർ ഒപ്പിടുന്നതിനു മുമ്പ് തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിൽ കെട്ടിടം പരിശോധിക്കുക; കടകളുടെ രജിസ്ട്രേഷന് തദ്ദേശ സ്ഥാപന ലൈസൻസിന്‍റെ പകർപ്പ് ചോദിക്കും.
- K-SWIFT, SPICe+, FoSCoS, ഉദ്യം തുടങ്ങിയ ഓൺലൈൻ സേവനങ്ങൾ സഹായിക്കും, പക്ഷേ ഒന്നും ഒരു റെസ്റ്റോറന്‍റിന് വേണ്ട എല്ലാ അനുമതികളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നില്ല.
- നിങ്ങളുടെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനം ഉറപ്പാക്കി, ഓരോ ഓഫീസിനെയും സമീപിച്ച്, എന്ത് വേണം, എത്ര സമയമെടുക്കും, എത്ര ചെലവാകും എന്ന് ചോദിച്ച് സ്വന്തം നിയമങ്ങൾ കണ്ടെത്തുക.
- 2025-ലും 2026-ലും നിയമങ്ങൾ കൂടെക്കൂടെ മാറി. ഔദ്യോഗിക പേജുകളിലെ തീയതി പരിശോധിക്കുക; എന്തെങ്കിലും ചെയ്യുന്നതിനു മുമ്പ് കണക്കുകൾ ഉറപ്പാക്കുക.
വർക്ക്ഷീറ്റ് I-1.1: എന്‍റെ തദ്ദേശ സ്ഥാപനവും ഓഫീസുകളും: ആര് എന്ത് നിയന്ത്രിക്കുന്നു
ആദ്യം നിങ്ങളുടെ വിലാസ വിവരങ്ങൾ എഴുതുക. എന്നിട്ട് ഓരോ വിഷയവും കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന ഓഫീസ് കണ്ടെത്തുന്നതിനനുസരിച്ച് ഓരോ വരി പൂരിപ്പിക്കുക. ഈ ഷീറ്റ് ബിസിനസ് ഫയലിന്‍റെ ഏറ്റവും മുന്നിൽ സൂക്ഷിക്കുക; ബന്ധപ്പെടേണ്ടവർ മാറുമ്പോൾ പുതുക്കുക.
| എന്‍റെ ബിസിനസ് വിലാസം | |
| ജില്ല | |
| തദ്ദേശ സ്ഥാപനം (ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, മുനിസിപ്പാലിറ്റി അല്ലെങ്കിൽ കോർപ്പറേഷൻ), വാർഡ് | |
| എന്‍റെ പ്രദേശത്തെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ഓഫീസർ | |
| എന്‍റെ പ്രദേശത്തെ ലേബർ ഓഫീസ് | |
| എന്‍റെ ചാർട്ടേഡ് അക്കൗണ്ടന്‍റ് |
| വിഷയം | ഓഫീസ് (കേന്ദ്രം, സംസ്ഥാനം അല്ലെങ്കിൽ തദ്ദേശം) | വെബ്സൈറ്റ് അല്ലെങ്കിൽ പോർട്ടൽ | ഫോണും ബന്ധപ്പെടേണ്ടയാളുടെ പേരും | കുറിപ്പ്: എനിക്ക് വേണ്ടത്, ഫീസ്, സമയം |
|---|---|---|---|---|
| ബിസിനസ് ഘടന: സ്ഥാപനം, LLP അല്ലെങ്കിൽ കമ്പനി രജിസ്ട്രേഷൻ | ||||
| പാനും ടാനും | ||||
| ഉദ്യം രജിസ്ട്രേഷൻ | ||||
| കെട്ടിടത്തിന്‍റെ ഉപയോഗവും ഒക്യുപൻസി മാറ്റവും | ||||
| കെട്ടിട നിർമാണ പെർമിറ്റും ഒക്യുപൻസി സർട്ടിഫിക്കറ്റും | ||||
| അഗ്നിസുരക്ഷ | ||||
| മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡ് വിഭാഗവും സമ്മതപത്രവും | ||||
| തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിന്‍റെ ട്രേഡ് ലൈസൻസ് (ഡി ആൻഡ് ഒ ലൈസൻസ്) | ||||
| FSSAI രജിസ്ട്രേഷൻ അല്ലെങ്കിൽ ലൈസൻസ് | ||||
| കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും രജിസ്ട്രേഷൻ | ||||
| ജിഎസ്ടി രജിസ്ട്രേഷൻ | ||||
| തൊഴിൽ നികുതി | ||||
| മിനിമം വേതനവും തൊഴിൽ നിയമങ്ങളും | ||||
| EPFO, ESIC (ജീവനക്കാരുടെ എണ്ണം പരിധിയിലെത്തുമ്പോൾ) | ||||
| വാടകക്കരാർ രജിസ്ട്രേഷനും സ്റ്റാമ്പ് ഡ്യൂട്ടിയും | ||||
| മാലിന്യശേഖരണവും യൂസർ ഫീയും | ||||
| ബോർഡിനുള്ള അനുമതി | ||||
| എക്സൈസ് (മദ്യ) ലൈസൻസ്, വേണമെങ്കിൽ | ||||
| ഇൻഷുറൻസ് ഏജന്‍റ് | ||||
| വക്കീൽ അല്ലെങ്കിൽ ലൈസൻസിങ് കൺസൾട്ടന്‍റ് | ||||
ഒരു വിഷയം മറ്റാരുടേതാണെന്ന് ഒരു ഓഫീസ് പറഞ്ഞാൽ, അവർ പറയുന്ന ഓഫീസ് എഴുതിവയ്ക്കുക. ഓരോ സംഭാഷണത്തിന്‍റെയും തീയതിയും സംസാരിച്ചയാളുടെ പേരും കുറിക്കുക.
വർക്ക്ഷീറ്റ് I-1.2: എന്‍റെ അനുമതികളുടെ ക്രമം
I-1.4 ഭാഗത്തിലെ ക്രമം തുടക്കമായി ഉപയോഗിക്കുക. ഓരോ ഘട്ടത്തിനും, ഓഫീസിന് നടപടിയെടുക്കാൻ ആദ്യം എന്തൊക്കെ വേണം, സാധാരണ എത്ര സമയമെടുക്കും എന്ന് ചോദിക്കുക. എന്നിട്ട്, കൃത്യസമയത്ത് തുറക്കാൻ ഓരോ ഘട്ടവും ഏറ്റവും വൈകി എന്ന് തുടങ്ങണമെന്ന് കണക്കാക്കുക.
| ഘട്ടം | ഓഫീസ് | ആദ്യം വേണ്ടത് (മറ്റ് അനുമതികളോ രേഖകളോ) | സാധാരണ സമയം | ഏറ്റവും വൈകിയ തുടക്ക തീയതി | പൂർത്തിയായി (തീയതി) |
|---|---|---|---|---|---|
| ഘടന, പാൻ, രജിസ്ട്രേഷൻ | |||||
| വാടകക്കരാറിനു മുമ്പ് തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിൽ കെട്ടിട പരിശോധന | |||||
| അഗ്നിസുരക്ഷ, മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ പരിശോധനകൾ | |||||
| വാടകക്കരാർ ഒപ്പിട്ട് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തു | |||||
| കെട്ടിടപ്പണിയും പെർമിറ്റുകളും | |||||
| തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിന്‍റെ ട്രേഡ് ലൈസൻസ് | |||||
| FSSAI രജിസ്ട്രേഷൻ അല്ലെങ്കിൽ ലൈസൻസ് | |||||
| കടകളും വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും രജിസ്ട്രേഷൻ | |||||
| ജിഎസ്ടി രജിസ്ട്രേഷൻ | |||||
| ജീവനക്കാർ: നിയമന ഉത്തരവുകൾ, ESIC, EPFO | |||||
| മദ്യ ലൈസൻസ് (വേണമെങ്കിൽ) | |||||
കിട്ടുന്ന ഓരോ സമയത്തിനും ഏതാനും ആഴ്ചകൾ കൂടുതൽ കൂട്ടുക. അനുമതികൾ ഔദ്യോഗിക സമയപരിധിയെക്കാൾ വൈകാം; ഒരു അനുമതി വൈകിയാൽ അടുത്തതും നീളും.
ഔദ്യോഗിക സ്രോതസ്സുകൾ
ഇന്ത്യ പതിപ്പിനുവേണ്ടി 2026 ഒക്ടോബർ 4-ന് പരിശോധിച്ചത്; പ്രധാന കേരള വിവരങ്ങൾ 2026 ഒക്ടോബർ 8-ന് വീണ്ടും പരിശോധിച്ചു. രേഖകളുടെ തലക്കെട്ടുകൾ അവ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഭാഷയിൽ (മിക്കതും ഇംഗ്ലീഷിൽ) തന്നെ കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. പേജുകളുടെ തലക്കെട്ടുകളും വിലാസങ്ങളും മാറിയേക്കാം; ഒരു ലിങ്ക് പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ, പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വെബ്സൈറ്റിൽ തലക്കെട്ട് തിരയുക.
- Prevention of Corruption Act, 1988, section 8: offence relating to bribing of a public servant (India Code)
- The Prevention of Corruption (Amendment) Bill, 2018, as passed by both Houses (copy on PRS Legislative Research)
- Vigilance and Anti-Corruption Bureau, Government of Kerala (Government of Kerala)
- Food Safety and Standards Act, 2006 (Food Safety and Standards Authority of India)
- Order dated 13 March 2026: revised turnover thresholds (Food Safety and Standards Authority of India)
- Press release: FSSAI reforms, 13 March 2026 (Food Safety and Standards Authority of India)
- Kind of business: eligibility and fees, updated 1 April 2026 (FoSCoS, Food Safety and Standards Authority of India)
- FAQs on licensing and registration, 26 July 2022 (Food Safety and Standards Authority of India)
- Compendium of Licensing and Registration Regulations (Food Safety and Standards Authority of India)
- Advisory to e-commerce food business operators, 3 December 2024 (Food Safety and Standards Authority of India)
- Recommendations of the 56th meeting of the GST Council (Press Information Bureau)
- CGST Act, section 22: persons liable for registration (Central Board of Indirect Taxes and Customs)
- GST: An Update (Central Board of Indirect Taxes and Customs)
- Circular No. 167/23/2021-GST (Central Board of Indirect Taxes and Customs)
- FAQ: restaurant service supplied at specified premises (Commercial Taxes Directorate, Government of West Bengal)
- FAQs on interplay and transition (Income-tax Act, 2025) (Income Tax Department)
- Objective and scope of the new Act (Income Tax Department e-filing portal)
- Ease of doing business: initiatives (Ministry of Corporate Affairs)
- Press release, 19 August 2025: company and LLP incorporation services (Press Information Bureau)
- Government makes the four labour codes effective (Press Information Bureau)
- Year End Review 2025: Ministry of Labour and Employment (Press Information Bureau)
- Compliance Handbook for Employers under the Four Labour Codes (Ministry of Labour and Employment)
- For employers (Employees’ Provident Fund Organisation)
- Coverage (Employees’ State Insurance Corporation)
- Notification S.O. 2119(E): Udyam Registration (Ministry of Micro, Small and Medium Enterprises)
- Year End Review 2025: Ministry of MSME (Press Information Bureau)
- Rajya Sabha reply on credit for MSMEs, 16 March 2026 (Press Information Bureau)
- Solid Waste Management Rules, 2026 (Press Information Bureau)
- CCPA action on service charge, 29 April 2025 (Press Information Bureau)
- UPI continues to remain free for peer to peer transactions and 96% of merchant transactions, 15 September 2026 (Press Information Bureau)
- FAQs: Merchant Discount Rate (MDR) on select UPI (P2M) transactions (National Payments Corporation of India)
- Local Self Government Department (Government of Kerala)
- Know your service (Labour Commissionerate, Government of Kerala)
- FAQ under the Kerala Shops and Commercial Establishments Act (Labour Commissionerate, Government of Kerala)
- Minimum wages notifications (Labour Commissionerate, Government of Kerala)
- Minimum wages: shops and commercial establishments, G.O.(P) No. 196/2016/LBR (Labour Commissionerate, Government of Kerala)
- Kerala Panchayat Building Rules, 2019 (Local Self Government Department, Government of Kerala)
- Kerala Micro Small Medium Enterprises Facilitation Rules, 2020 (K-SWIFT, Government of Kerala)
- Standard operating procedure: registration of firms (Registration Department, Government of Kerala)
- Existing rates of stamp duty and registration fees (ready reckoner) (Registration Department, Government of Kerala)
- Downloads: licence fees (Excise Department, Government of Kerala)
- Local Self Government Department: about (Government of Kerala)
- Eramam Kuttur Grama Panchayat: contact numbers, including the Vigilance and Anti-Corruption Bureau and the Labour call centre (Local Self Government Department, Government of Kerala)
- Helpline numbers (District Administration, Ernakulam)
- District Labour Offices (Labour Call Center 1800 42555 214) (Labour Commissionerate, Government of Kerala)
- The Kerala Code on Wages Rules, 2021 (DRAFT) (Labour Commissionerate, Government of Kerala)
- Council of Ministers (Information and Public Relations Department, Government of Kerala)
മറ്റ് സ്രോതസ്സുകൾ
ഇവ ഔദ്യോഗിക സ്രോതസ്സുകളല്ല. ഒരു ഔദ്യോഗിക പേജും വായിക്കാൻ കഴിയാത്തിടത്ത് മാത്രമാണ് ഇവ ഉപയോഗിച്ചത്; ഇവയിൽ നിന്നെടുത്ത കാര്യങ്ങൾ ഈ അധ്യായത്തിൽ “റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടത്” എന്ന് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
- Kerala’s local self-governance app K-SMART set to go rural (ThePrint)
- K-SMART now available across all panchayats (Elets eGov)
- Kerala Panchayat Raj (Issue of Licence to Factories, Trades, Entrepreneurship activities and other services) Rules, 1996 (text copy) (supremetoday)
- Trade licence in Kerala (peakbcs)
- Copy of Kerala Gazette Extraordinary No. 482, 5 February 2026: draft minimum wages (praansconsultech, a private website)
- Labour codes: state rules tracker (Lakshmikumaran & Sridharan)
- Health cards and hygiene rating a must in food service industry in Kerala (Onmanorama)
- Kerala renews bar licences (Onmanorama)
- UPI payments levy: Supreme Court seeks Centre’s affidavit (The Probe)
- Labour codes 2026: state-wise implementation status tracker (Praans Consultech)
- Kerala draft revision of minimum wages: shops, hotels, canteens and restaurants (TeamLease RegTech)
- Kerala minimum wages updates (HR Informative)
- Kerala rolls out K-SMART in panchayats (Business Standard)
- NPCI sets 0.4% MDR on P2M UPI transactions over ₹2,000 (Inc42)